در مبانی شبکه سازی کامپیوتری، یک سوکت یک نقطه پایانی از یک ارتباط دو طرفه است که در یک شبکه مبتنی بر پروتکل اینترنت شکل می‌گیرد. سوکتها بستههای دادهای که از طریق کانالهای ارتباطی در حرکت هستند را توزیع می‌کنند. این کار با استفاده از اطلاعاتی از قبیل آدرس آیپی و شماره پورت انجام می‌شود.
 
در حالت کلی یک پورت (نرم افزار) نوعی اتصال داده منطقی است که می‌توان از آن برای تبادل داده استفاده کرد. در اینترنت از پورتهای TCP و UDP برای تبادل داده بین کامپیوترها استفاده می‌شود و اینها پرکاربردترین پورتهای موجود هستند.

سوکت (Socket) چیست؟

یک سوکت یک نقطه پایانی از یک ارتباط دو طرفه است که در یک شبکه مبتنی بر پروتکل اینترنت شکل می‌گیرد. سوکت‌ها بسته‌های داده‌ای که از طریق کانال‌های ارتباطی در حرکت هستند را توزیع می‌کنند. سیستم عامل هر سوکت را به یک پردازش یا رشته در حال ارتباط آدرس دهی می‌کند. دو نوع سوکت به نام‌های سوکت فعال (active socket) و سوکت منفعل (passive socket) وجود دارد. سوکت فعال سوکتی است که از طریق یک اتصال داده باز به یک سوکت فعال دیگر متصل می‌شود. سوکت‌های فعال هر دو انتهای کانال ارتباطی بعد از بسته شدن اتصال از بین می‌روند. یک سوکت منفعل در یک اتصال مشارکت نمی‌کند، اما سوکتی است که منتظر یک اتصال ورودی است. وقتی یک سوکت منفعل متصل می‌شود یک سوکت فعال جدید را توليد می‌کند. یک سوکت اینترنت توسط آدرس سوکت محلی (آدرس آی‌پی محلی و شماره پورت)، آدرس سوکت راه دور و پروتکل تبادل (مثل TCP, UDP) تعیین می‌شود.

پورت (Port) چیست؟

یک پورت نوعی اتصال داده منطقی است که می‌توان از آن برای تبادل داده بدون نیاز به یک فایل موقت یا فضای ذخيره سازی استفاده کرد. در اینترنت از پورت‌های TCP و UDP برای تبادل داده بین کامپیوترها استفاده می‌شود و این‌ها پرکاربردترین پورت‌های موجود هستند. پورت با استفاده از یک شماره اختصاص داده شده به آن که شماره پورت نام دارد، آدرس آی‌پی اختصاص داده شده به آن و پروتکل تبادل داده تعیین می‌شود. معمولا مجموعه‌ای از شماره پورت‌ها در یک کامپیوتر میزبان برای انواع خاصی از خدمات رزرو می‌شود. اسکن پورت فرآیندی است که در آن تلاش می‌شود به مجموعه‌ای از پورت‌ها که در یک توالی قرار دارند متصل شد. در اصل از اسکن پورت برای مقاصد خرابکارانه استفاده می‌شود و مدیران سیستم آن را برای بررسی آسیب پذیری در یک سیستم اجرا می‌کنند.

چه تفاوتی بین سوکت و پورت وجود دارد؟

یک سوکت یک نقطه پایانی از یک ارتباط دو طرفه است که در یک شبکه مبتنی بر پروتکل اینترنت شکل می‌گیرد. در حالی که یک پورت نوعی اتصال داده منطقی است که می‌توان از آن برای تبادل داده بدون نیاز به یک فایل موقت یا فضای ذخيره سازی استفاده کرد. یک سوکت با یک پورت مرتبط است و می‌تواند چندین سوکت مربوط به یک پورت باشد. ممکن است یک سوکت منفعل مرتبط با یک پورت وجود داشته باشد که در انتظار اتصالات ورودی است. علاوه بر این، می‌توان چندین سوکت فعال داشت که به اتصالاتی که در آن پورت باز هستند مربوط باشد.